Wypalenie zawodowe czym jest i jak możesz sobie z nim poradzić?

Zmęczenie czy kumulacja obowiązków zawodowych nie zawsze jest drogą do wypalenia zawodowego. To bardziej złożony proces. Zastanawiasz się, czy nie padłeś ofiarą wypalenia zawodowego? Z tego artykułu dowiesz się, czym właściwie jest to zjawisko, jakie są jego przyczyny oraz w jaki sposób możesz sobie z nim poradzić.

Wypalenie zawodowe – objawy

Natłok zadań służbowych, naglące terminy, presja przełożonego, ciągły stres i pośpiech. Czy brzmi to dla Ciebie znajomo? Czy od dłuższego czasu czujesz zmęczenie i przytłoczenie pracą? Zatrzymaj się i spokojnie przyjrzyj się temu, co dzieje się w Tobie i wokół Ciebie. Na początek zobacz, jakie są objawy wypalenia zawodowego i spróbuj ocenić, czy występują one u Ciebie.

Do najczęstszych symptomów zjawiska zwanego wypaleniem zawodowym (syndrom burnout) zalicza się:

• frustrację, poczucie rozdrażnienia, a czasem wręcz agresję,
• ciągłe poczucie wyczerpania,
• negatywne nastawienie do współpracowników czy klientów,
• brak chęci do pracy,
• obniżona odporność i częstsze zachorowania,
• mała efektywność i niska kreatywność,
• nadmierna senność w ciągu dnia lub bezsenność w nocy,
• brak samodzielności oraz wiary we własne możliwości.

Czy czujesz, że czasem drobne zadania służbowe wydają się być niewykonalne? Odczuwasz nerwowość, nie dogadujesz się z kolegami, koleżankami z pracy i przełożonymi i marzysz tylko o tym, aby wrócić do domu i mieć chwilę spokoju? Częściej bierzesz wolne, bo czujesz niechęć do pracy, ale nawet po powrocie z dłuższego urlopu wciąż wyraźnie odczuwasz psychiczne wyczerpanie?

Jeżeli odpowiadasz w myślach „tak” nawet na co drugie zadane tutaj pytanie, to jest to już mocny sygnał alarmowy. Musisz coś zmienić. Inaczej taki stan może dość szybko doprowadzić Cię do poważnego załamania.

Definicja i przyczyny wypalenia zawodowego

Wypalenie zawodowe występuje, gdy dotychczasowa praca nie przynosi Ci już żadnej satysfakcji, nie czujesz, że się rozwijasz i nie zyskujesz nowych umiejętności na stanowisku, które obejmujesz, a dodatkowo odczuwasz ciągłe rozdrażnienie i wyczerpanie. Musisz zdawać sobie sprawę, że pierwszy syndrom wypalenia zawodowego nie pojawi się od razu wyraźnie, nie jest to też pojedynczy incydent tylko długotrwały, złożony proces, który zwykle ma punkt zapalny w wysokich oczekiwaniach. Są to ambicje, które masz wobec siebie, ale też oczekiwania, które inni mają wobec Ciebie. Dajesz z siebie wszystko, aby je spełnić, a finalny efekt nie jest zadowalający – to rodzi frustracje i rozpoczynają kumulować się w Tobie różne negatywne emocje.

Wypalenie zawodowe może Cię również dopaść, gdy zapominasz lub nie masz czasu na odpoczynek i odpowiednią regenerację. Bierzesz na siebie nadgodziny, nie wysypiasz się, nie potrafisz ani na moment odciąć się od pracy i nie stosujesz zasady work-life balance.

Jak radzić sobie z wypaleniem zawodowym?

Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że dotknęło ich wypalenie zawodowe. Zauważając u siebie wymienione w pierwszej części artykułu objawy, wyciągają często wniosek, że pora po prostu zmienić pracę. Najczęściej jednak kończy się to sytuacją, że w nowym miejscu po krótkim czasie pojawiają się dokładnie te same problemy i symptomy, z którymi jeszcze niedawno osoby te zmagały się u poprzedniego pracodawcy.

Z tego powodu przed podjęciem radykalnych decyzji, warto najpierw zasięgnąć rady specjalisty, który pomoże Ci poukładać, uświadomić sobie pewne procesy, które zachodzą w Tobie. Dzięki współpracy z osobistym coachem szybciej zrozumiesz, gdzie tak naprawdę leży problem i będziesz wiedzieć, jak sobie radzić z wypaleniem zawodowym.

Wypalenie zawodowe – leczenie

Niektóre przedsiębiorstwa i korporacje czasem starają się wewnątrz organizacji poprzez anonimowe ankiety oszacować obecność i skalę zjawiska, jakim jest wypalenie zawodowe. Następnie podejmują odpowiednie działania, m.in. starają się poprawić atmosferę i jakość warunków panujących w firmie. Nie każdy jednak ma szczęście do takiej firmy należeć.

Mówi się, że zamiast leczyć, lepiej jest zapobiegać. Tak radzimy również w tym przypadku. Twoja praca powinna dawać Ci spełnienie i być tożsama z Twoimi wartościami. Gdy już się jej poświęcisz, postaraj się nie dopuszczać do sytuacji, w której duża ilość pracy sprawia, że zaczynasz całkowicie zaniedbywać własne potrzeby, rodzinę i zdrowie. Jeżeli już na początku swojej zawodowej drogi popracujesz nad asertywnością, będziesz stawiać wyraźne granice między życiem zawodowym i prywatnym i uświadomisz sobie, co jest dla Ciebie ważne, to istnieje mniejsze prawdopodobieństwo, że kiedykolwiek dotknie Cię wypalenie zawodowe. Co robić jednak, gdy już je u Ciebie zdiagnozowano?

Leczenie tej przypadłości jest kwestią indywidualną. Po pierwsze trzeba znaleźć sposób na efektywny odpoczynek, czyli na nowo odkryć lub też przypomnieć sobie, co naprawdę sprawia Ci największą radość i jest dla Ciebie szczególnie ważne. Trzeba zaplanować czas na własną regenerację. Wskazane jest, aby z pomocą specjalisty rozpocząć proces wzmacniania mechanizmów obronnych na stres związany z pracą. Czasem lekarz może zadecydować również o włączeniu leczenia farmakologicznego (np. aby złagodzić bezsenność i lęk). Nie obawiaj się tego. Nie wahaj się też, aby zgłosić się po pomoc.