Uzależnienie to Twój wróg. Rodzaje uzależnień i co trzeba o nich wiedzieć?

Co to jest uzależnienie? To nabyte zaburzenie psychiczne związane z niekontrolowaną potrzebą przyjmowania substancji lub wykonywania jakiejś czynności. Osoba uzależniona traci panowanie nad popędami i zachowaniami. Nałogi niszczą człowieka, są przyczyną wielu problemów i konfliktów w życiu społecznym, a niektóre mogą doprowadzić do poważnych komplikacji zdrowotnych. Jakie są typy uzależnień i czy można pomóc uzależnionym osobom?

Typy nałogów i od czego można się uzależnić?

Szerzej o tym, czym jest uzależnienie, pisaliśmy już wcześniej. Nie będziemy więc skupiać się na samej definicji, wspomnimy jednak o rodzajach uzależnień, a te najogólniej można podzielić na dwie podstawowe kategorie:

• Uzależnienie psychiczne (psychologiczne) – jest silną potrzebą wykonywania jakiejś czynności lub przyjmowania substancji, ale nie prowadzi do poważnych fizjologicznych następstw. Charakterystycznymi cechami uzależnienia psychicznego są: potrzeba poszukiwania i dostarczania środka uzależniającego, wzrost tolerancji na działanie środka, kompulsywna potrzeba dostarczania bodźców kosztem swojego zdrowia i otoczenia, obsesje i natręctwa myślowe związane z czynnością uzależniającą, fizyczne i psychiczne wyniszczenia. Uzależnienia behawioralne polegają na wykonywaniu czynności, wpływających na ośrodek nagrody w mózgu. Należą do nich: internet gry komputerowe, hazard, seks, masturbacja, pornografia, sporty ekstremalne i wiele innych.

• Uzależnienie fizyczne (fizjologiczne) – ten rodzaj uzależnienia związany jest z konkretnym wpływem substancji na organizm. Jest wiele mechanizmów w jaki sposób substancje uzależniają, ale wszystkie łączy silna nabyta potrzeba stałego przyjmowania substancji. Jej dostarczenie wiąże się z odczuwaniem pozytywnego (ale niekorzystnego) wpływu na organizm. Odstawienie prowadzi do zespołu abstynencyjnego, związanego z negatywnymi odczuciami, a w skrajnych przypadkach do śmierci. Istnieje duża, choć ograniczona, grupa substancji o potencjale uzależniającym fizycznie: nikotyna, alkohol, opioidy, barbiturany, benzodiazepiny, czy steroidy.

Uzależnić można się od wszystkiego, choć najczęściej są to uzależnienia behawioralne. Wiele substancji psychoaktywnych np. LSD, THC, kofeina, teina itd. nie powoduje uzależnienia fizycznego, ale może wywoływać silne uzależnienie psychiczne.

Uzależnienia – terapia. Czy potrzebna jest pomoc specjalisty?

Nałogi negatywnie wpływają na osobę uzależnioną oraz na jej otoczenie, a każde uzależnienie wymaga leczenia lub terapii mającej na celu ograniczenie zachowań kompulsywnych.

Powszechne są zwłaszcza uzależnienie od nikotyny oraz od alkoholu. Zarówno leczenie alkoholizmu, jak i nikotynizmu powinno być prowadzone przez specjalistę terapii uzależnień i wspierane technikami terapii behawioralnej oraz, jeżeli będzie taka potrzeba, środkami farmakologicznymi. Sprawdź ofertę: terapia uzależnień Wrocław.

W społeczeństwie nadal nie istnieje pełna świadomość tego, co to jest uzależnienie i jakie typy uzależnień mogą być potencjalnie groźne. Wiele osób uważa, że uzależnienie to tylko alkoholizm czy narkomania i, że uzależnić się można tylko od środków psychoaktywnych. Z tego względu inne formy bywają bagatelizowane, a coraz młodsi ludzie wpadają w szpony nałogów.

Z niepokojem obserwujemy tendencję do nałogów u coraz młodszych osób. Dzieci już w wieku wczesnoszkolnym potrafią być uzależnione od smartfonów i komputerów, i jest to realny problem, dobitnie ukazujący, że z nałogami borykają się nie tylko ludzie dorośli, ale nawet dzieci. Wspomnieć trzeba też o rosnącym problemie nikotynizmu, alkoholizmu i narkomanii wśród młodzieży.

Pomoc osobom uzależnionym jest ważna

Uzależnienia, nawet te nietypowe, nie są fanaberią związaną ze słabą wolą, lecz są realnym problemem, który może prowadzić do bardzo przykrych konsekwencji zdrowotnych i społecznych. Niezwykle istotne jest, by osoba uzależniona trafiła pod opiekę specjalisty znającego się na terapii danego rodzaju uzależnień. Leczenie jest procesem długotrwałym i wymagającym zastosowania indywidualnego podejścia; niekiedy wystarczy terapia behawioralno-poznawcza, innym razem niezbędne jest leczenie farmakologiczne. W przypadku ciężkich nałogów może być konieczny pobyt w zamkniętych ośrodkach.

Leczenie jest możliwe i skuteczne, trzeba jednak zrobić ten pierwszy krok i zdać sobie sprawę z istniejącego zagrożenia u siebie lub u kogoś bliskiego. Dolnośląskie Centrum Psychiatrii i Psychoterapii SUPER-ego we Wrocławiu pomaga rozwiązywać problemy z uzależnieniami. Zachęcamy do kontaktu.